Pensioen verhogen — 4 routes om je pensioengat te dichten

De vraag waar weinig mensen mee komen

Ramon, 44, accountant uit Tilburg. Vorige zomer ontdekte hij na een eerste pensioenanalyse dat zijn werknemerspensioen op 67 ongeveer € 1.800 bruto per maand zou worden. Plus AOW gehuwd: € 1.122. Samen € 2.922 bruto = ongeveer € 2.450 netto.

Zijn werkelijke behoefte: € 3.500 netto/maand.

Tekort: € 1.050 netto/maand. Op 25 jaar pensioenhorizon: ongeveer € 196.000 vermogen-tekort.

Ramon's eerste reactie: "Dan moet ik dus € 1.050 minder gaan uitgeven." Maar dat is niet de enige optie. Er zijn vier concrete routes om je pensioen actief te verhogen, elk met een ander rendement-belasting-profiel. (pseudoniem, samengesteld uit klantgesprekken)

---

Route 1: lijfrente of banksparen via jaarruimte

Hoe het werkt: je legt geld in een lijfrente of bankspaarproduct. De inleg is aftrekbaar in box 1 binnen je jaarruimte. Op pensioendatum krijg je het bedrag uitgekeerd, belast tegen je dan geldende inkomstenbelasting (vaak schijf 1, ~17,9%).

Voor wie geschikt: ZZP'ers, DGA's, en werknemers met beperkt werknemerspensioen. Voor wie via zijn werkgever volledig opbouwt is jaarruimte vaak nul.

Belastingbesparing aan de voorkant:

• 49,5% bij inkomen boven € 78.000 (schijf 3)
• 37,07% bij inkomen € 38.000-€ 78.000 (schijf 2)

Rekenvoorbeeld voor Ramon:

Ramon verdient € 75.000 bruto, schijf 2. Jaarruimte 2026: ongeveer € 16.700.

Bij maximale inleg gedurende 23 jaar (44-67) bij 5% reëel rendement:

• Eindbedrag: € 16.700 × ((1,05^23 − 1) / 0,05) = € 16.700 × 41,43 = € 691.881

Belastingbesparing aan de voorkant: € 16.700 × 37,07% = € 6.190 per jaar = € 142.370 over 23 jaar (zonder rente-op-rente).

Bij uitkering belast tegen ~22% gemiddeld: netto-eindbedrag ongeveer € 540.000.

Sterke punten: dubbel voordeel (aftrek + groei). Hoge belastingbesparing.

Zwakke punten: geld zit vast tot pensioendatum. Bij voortijdige opname 20% revisierente bovenop belasting.

Voor hoe je jaarruimte 2026 berekent is een aparte gids.

---

Route 2: hypotheek extra aflossen

Hoe het werkt: elke euro die je extra aflost op je hypotheek bespaart je rente. Bij hypotheekrente van 4% en restschuld € 200.000: jaarlijks € 8.000 rente. Aflossen van € 50.000 extra bespaart je € 2.000 rente per jaar.

Voor wie geschikt: wie nog hypotheek heeft op pensioendatum. Voor wie hypotheekvrij is op 67: niet relevant.

Effectief rendement: gelijk aan je hypotheekrente, na fiscaliteit. Bij 4% rente en 30% hypotheekrenteaftrek (afhankelijk van je inkomen): effectief 2,8% reëel besparing. Bij 6% rente: 4,2% effectief.

Rekenvoorbeeld:

Ramon heeft een aflossingsvrije hypotheek van € 220.000 met rentevast tot 2034 op 4,1%. Bij € 25.000 extra aflossen vandaag bespaart hij jaarlijks € 1.025 rente. Op pensioendatum (23 jaar verder) is zijn hypotheek € 25.000 lager, plus heeft hij in totaal € 23.575 minder rente betaald.

Sterke punten: gegarandeerde besparing, geen marktrisico. Verlaagt je box 3-grondslag niet (eigen huis valt in box 1) maar wel je maandlasten in pensioenfase.

Zwakke punten: lagere rendement dan beleggen op lange termijn. Geld is dood. Kan niet opnieuw aan het werk gezet worden.

Aflossen op je hypotheek is geen sexy investering. Het is wel veilig, gegarandeerd en onmiddellijk voelbaar in je maandelijkse cashflow. Voor wie liever rust dan rendement: een prima route.

---

Route 3: beleggen via een gewone broker (box 3)

Hoe het werkt: je belegt in een wereldindex of vergelijkbaar product via een broker (Vanguard, DEGIRO, Saxo). Geen aftrek aan de voorkant, vrij opneembaar, maar onderhevig aan box 3.

Voor wie geschikt: wie zijn jaarruimte al benut, of wie flexibiliteit wil. Vrij opneembaar betekent: kun je gebruiken voor brugjaren of vroeg pensioen, niet vastgezet tot 67.

Effectief rendement: ongeveer 5% reëel bij wereldindex, minus box 3-aanslag (ongeveer 2,16% per jaar over belegd vermogen boven vrijstelling).

Rekenvoorbeeld:

Ramon legt naast zijn lijfrente nog € 300/maand in via een broker. Bij 5% reëel rendement, 23 jaar:

• Eindbedrag bruto: € 3.600 × 41,43 = € 149.148
• Box 3-aanslag (gemiddeld € 60-€ 100/jaar in beginjaren, oplopend naar € 5.000+ in laatste jaren): cumulatief ongeveer € 25.000

Effectief eindbedrag na box 3: ongeveer € 124.000.

Sterke punten: flexibel, geen vasthouden tot 67. Direct beschikbaar voor brugjaren.

Zwakke punten: geen belastingaftrek aan voorkant. Box 3 trekt jaarlijks 2-2,5% reëel rendement weg.

---

Route 4: langer doorwerken

Hoe het werkt: elk jaar dat je later met pensioen gaat, levert dubbel op. Een jaar extra opbouw bij je pensioenfonds + een jaar minder uitkering vanuit eigen vermogen + AOW vanaf de latere datum.

Voor wie geschikt: wie fysiek en mentaal kan doorgaan met werken. Voor sommige beroepen (zware fysieke arbeid) niet realistisch.

Effectief rendement:

Per jaar extra werken:

• Werknemerspensioen-opbouw: ongeveer 1,5-2% van je gemiddelde salaris extra (afhankelijk van fonds)
• Eigen vermogen: minder onttrekking + langer rente-op-rente

Rekenvoorbeeld voor Ramon:

Ramon overweegt op 70 te stoppen in plaats van 67. Drie jaar verschil.

Werknemerspensioen-effect: ongeveer € 200/maand extra = € 2.400/jaar. Op 22 jaar pensioenhorizon: € 35.660 vermogen-equivalent.

Eigen vermogen: drie jaar geen onttrekking + drie extra jaar inleg + rente-op-rente. Voor zijn lijfrente alleen: € 691.881 op 67 wordt € 800.840 op 70 met dezelfde inleg, of € 851.000 met inleg gehandhaafd. Verschil: ongeveer € 110.000-€ 160.000.

Plus drie jaar AOW-uitstel (€ 1.122 × 12 × 3 = € 40.392 niet gekregen) maar drie jaar minder eigen vermogen onttrekken (€ 36.000 × 3 = € 108.000 niet hoeven trekken).

Netto-effect: ongeveer € 200.000 extra vermogen of vermogensequivalent op pensioendatum.

Per jaar extra werken: ongeveer € 65.000-€ 70.000 effectief vermogenseffect. Vaak meer dan extra inleggen oplevert.

Sterke punten: financieel het meest effectief. Geen extra inleg nodig.

Zwakke punten: je moet wel kunnen en willen. Drie jaar van je leven.

---

Welke route voor wie?

Situatie	Beste route
ZZP/DGA met jaarruimte	Route 1 (lijfrente)
Werknemer met beperkt werkgeverspensioen	Route 1 + 3 (lijfrente + broker)
Werknemer met volledig werkgeverspensioen	Route 2 (aflossen) of route 3 (broker)
Met hypotheek na pensioendatum	Route 2 (aflossen) als prioriteit
Geen hypotheek, jaarruimte vol	Route 3 (broker)
Behoefte aan flexibiliteit	Route 3 (vrij opneembaar)
Mentale en fysieke gezondheid voor langer werken	Route 4

Voor de meeste mensen is een combinatie. Route 1 maximaal benutten, route 2 of 3 voor het restant, route 4 als achtervang.

---

Een gecombineerd plan voor Ramon

Ramon's situatie: tekort € 1.050 netto/maand op 67. Vermogensvereiste: ongeveer € 196.000.

Plan:

1. Route 1, lijfrente € 1.000/maand (binnen jaarruimte): bouwt over 23 jaar tot € 414.000 op (5% reëel). Belastingbesparing aan voorkant € 4.450/jaar.
2. Route 2, extra aflossen op hypotheek € 200/maand: bespaart € 1.250/jaar in renteuitgaven, plus lagere maandlasten in pensioenfase.
3. Route 3, broker € 200/maand voor flexibiliteit: groeit tot € 99.000 in 23 jaar.
4. Route 4, overweeg op 70 te stoppen in plaats van 67: extra zekerheid.

Combinatie levert ruim genoeg op om Ramon's tekort te dichten, met buffer.

Pensioen verhogen is geen enkelvoudige keuze. Het is een combinatie van routes die elk hun eigen rendement-fiscaliteit-flexibiliteit-profiel hebben. Wie alleen route 1 of alleen route 3 doet, mist de optimale combinatie. Wie alle vier doet, bouwt veerkracht.

---

Heb jij al een verhoogplan?

Heb jij voor jezelf al een plan om je pensioen te verhogen? Welke routes gebruik je en welke niet? Mail me. Ik verzamel cases om te zien wat in de praktijk werkt voor verschillende lezers.

---

Wat de tool doet

Mijn VermogensPlanner toont je tekort en vier routes om het te dichten. Vier vragen, vier scenario's. Stap 1 tot 3 zijn gratis.

Of bereken eerst je pensioengat als je nog niet weet hoe groot je tekort is.