Jaarruimte berekenen 2026 — maximale lijfrentepremie voor ZZP & werknemer

De aftrekpost waar de meeste ZZP'ers aan voorbijgaan

Hester, 41, freelance copywriter uit Den Haag, jaarinkomen ongeveer € 70.000. Vorige zomer kreeg ze een mailtje van haar boekhouder met als onderwerp "Jaarruimte". Ze klikte het weg.

In december kreeg ze hetzelfde mailtje opnieuw. Toen klikte ze het wel open.

Het bleek dat ze in 2025 € 15.248 belastingvrij in een lijfrente had kunnen storten. Aftrekbaar van haar inkomstenbelasting tegen 49,5%. Belastingbesparing: € 7.548. Dat jaar.

Hester had dat dus niet gedaan. Ze had zelfs de afgelopen vijf jaar nooit jaarruimte benut. Reserveringsruimte over: ongeveer € 38.000.

Toen ze hoorde wat dat voor haar belastingaangifte 2026 betekende, vloekte ze. (pseudoniem, samengesteld uit klantgesprekken)

---

Wat is jaarruimte?

Wie niet of beperkt pensioen opbouwt via een werkgever, mag jaarlijks een bedrag belastingvrij storten in een lijfrente of bankspaarproduct. Dat bedrag heet jaarruimte. De inleg is volledig aftrekbaar van je belastbaar inkomen in box 1.

Drie groepen kunnen jaarruimte gebruiken.

ZZP'ers. Zonder werkgeverspensioen is hun jaarruimte het maximum: ongeveer 30% van het inkomen boven de AOW-franchise.

DGA's. Afhankelijk van pensioenopbouw via de BV. Vaak alsnog ruimte over.

Werknemers met beperkt pensioen. Wie via zijn werkgever weinig opbouwt (lage Factor A op het uniform pensioenoverzicht), heeft alsnog ruimte.

Voor wie via zijn werkgever volledig pensioen opbouwt, is de jaarruimte vrijwel altijd nul. Het systeem is gemaakt om mensen mét pensioengat te helpen.

---

De formule voor 2026

Jaarruimte = 30% × (inkomen − € 19.172) − 6,27 × Factor A

Waar:

• € 19.172 de AOW-franchise is voor 2026 (het deel van je inkomen waarover geen jaarruimte wordt opgebouwd)
• Factor A de waarde van je pensioenopbouw via een werkgever is (op je UPO; 0 voor ZZP'ers)
• Maximum jaarruimte 2026: € 35.589
• Maximum inkomen voor de berekening: € 137.800

Voor ZZP'ers (Factor A = 0) wordt het simpel: 30% van het inkomen boven € 19.172, met maximum € 35.589.

---

Jaarruimte per inkomensklasse

Voor ZZP'ers zonder pensioen via werkgever:

Inkomen 2025 (basis voor 2026)	Jaarruimte 2026	Belastingbesparing (49,5%)
€ 30.000	€ 3.248	€ 1.608
€ 40.000	€ 6.248	€ 3.093
€ 55.000	€ 10.748	€ 5.320
€ 70.000	€ 15.248	€ 7.548
€ 90.000	€ 21.248	€ 10.518
€ 120.000	€ 30.248	€ 14.973
€ 137.800	€ 35.589	€ 17.617

Bij een inkomen van € 70.000 (Hester) is dat dus € 15.248 aftrekbaar, en bijna € 7.500 belastingbesparing per jaar. Niet over twintig jaar. Dit jaar.

---

Reserveringsruimte: vergeten jaren ophalen

Wie de afgelopen jaren zijn jaarruimte niet (volledig) heeft benut, heeft reserveringsruimte opgebouwd. De onbenutte jaarruimte van de afgelopen tien jaar mag alsnog in één keer worden ingelegd, ook aftrekbaar.

Het maximum reserveringsruimte voor 2026 is € 42.753 (of 17% van je inkomen als dat lager uitkomt).

Voor Hester met vijf jaar onbenutte ruimte: ongeveer € 38.000 inhaalbaar. Stortten in 2026: € 38.000 inleg, belastingbesparing tegen 49,5% = € 18.810 belastingteruggave dit jaar.

Voor reserveringsruimte uitgewerkt met rekenvoorbeeld is een aparte gids in de maak.

---

Hoe werkt het in de praktijk?

Stap 1: bereken je jaarruimte.

Op basis van je inkomen 2025 (let op: voor jaarruimte 2026 geldt het inkomen van het voorgaande jaar). Aftrekbaar in je aangifte over 2026.

Stap 2: kies een aanbieder.

Populaire opties:

• Brand New Day (banksparen, indexbeleggen)
• Meesman (indexbeleggen)
• Zwitserleven (lijfrenteverzekering)
• ASR, De Goudse, Nationale Nederlanden (lijfrente, met meer keuze in producten)

Voor de fiscale aftrek maakt het niet uit welke aanbieder je kiest. Voor het rendement op lange termijn maakt het wel uit. Indexfondsen via banksparen zijn vrijwel altijd goedkoper dan lijfrenteverzekeringen via een verzekeraar.

Stap 3: stort vóór 31 december.

De storting moet in het kalenderjaar plaatsvinden om dat jaar aftrekbaar te zijn. Wacht niet tot de laatste week, want verwerkingstijden lopen tegen het einde van het jaar op.

Stap 4: verwerk in je aangifte.

Vermeld het gestorte bedrag onder "premies lijfrente" in je IB-aangifte over het lopende jaar. De belastingteruggave volgt automatisch.

Veel ZZP'ers laten jaarruimte liggen omdat ze denken dat het te ingewikkeld is. In werkelijkheid is het vier handelingen: jaarruimte berekenen, een rekening openen, het bedrag overmaken vóór 31 december, en het in je aangifte zetten. Vier dingen, één avond werk. Maar wel een belastingbesparing van duizenden euro's.

---

Veelgestelde vragen

Moet ik het geld vastzetten tot mijn pensioendatum?

Ja. Bij voortijdige opname betaal je belasting plus 20% revisierente. Het is bedoeld voor je pensioen.

Wat als mijn inkomen sterk varieert?

Geen probleem. De jaarruimte wordt berekend op basis van het vorige jaar. In een goed jaar leg je veel in, in een minder jaar minder. De reserveringsruimte vangt schommelingen op.

Is banksparen of lijfrente beter?

Voor lange-termijn vermogensgroei en lage kosten: banksparen. Voor wie garanties wil en bereid is daarvoor te betalen: lijfrente bij een verzekeraar.

Kan ik het storten en daarna iets anders doen ermee?

Niet zomaar. Je mag wel binnen de fiscale categorie wisselen van aanbieder of product (van lijfrente naar banksparen, of andersom). Wie het wegneemt, betaalt belasting plus revisierente.

---

Wat het oplevert over 20 jaar

Stel je bent 41, verdient € 70.000 en stort 20 jaar lang elk jaar de maximaal € 15.248. Bij 5% reëel rendement:

• Eindbedrag op 61: ongeveer € 504.000
• Belastingbesparing cumulatief over 20 jaar: ongeveer € 150.000 die je weer kunt herinvesteren

Voor wie de belastingbesparing ook belegt: extra eindbedrag van ongeveer € 250.000 op 61. Totaal vermogen via deze ene strategie: bijna € 750.000.

Voor wie pas later begint of niet maximaal benut: minder, maar vaak nog steeds substantieel. Voor het complete rekenmodel voor pensioen berekenen is de pillar-gids beschikbaar.

---

Tot slot

Vier dingen om in je agenda te zetten.

Eerste week januari: bereken je jaarruimte 2026 op basis van je inkomen 2025.

Eerste kwartaal: open een rekening (banksparen of lijfrente) als je die nog niet hebt.

Eerste storting in januari of februari: dan groeit het geld een vol jaar mee.

Eind december: check of je het maximum hebt benut, anders alsnog bijstorten.

Wie geen zin heeft het zelf uit te rekenen: Mijn VermogensPlanner berekent je jaarruimte automatisch op basis van je inkomen, inclusief reserveringsruimte van eerdere jaren. Stap 1 tot 3 zijn gratis.

Of bereken eerst je pensioengat om te weten of jaarruimte vol storten überhaupt nodig is.